مادر آیینه ها (حضرت زهرا سلام الله علیها)
38 بازدید
موضوع: تاریخ و سیره

و حضرت مادر آئينه ها آمد


نويسنده: سيدحسين خادميان نوش آبادي

اسم ها از محتوا و ماهيت صاحبان خود خبر مي دهند و به همين جهت است كه قرآن كريم، در اولين گام معرفي خالق به آدميان، خداي سبحان را معلم مخلوق معرفي فرمود «علم الانسان مالم يعلم» (سوره علق آيه 6) و همين قرآن ،انبيا كه فرستادگان خالق به سوي انسان هستند را هم معلم بشر خواند «يعلمكم ما لم تكونوا تعلمون» و خواندن خالق و فرستادگانش با اين اسم؛ بيانگر جايگاه رفيع انسان يعني كرامت آدمي در فضاي خلقت است. 
    خداي سبحان با معلم خواندن خود و پيامبرانش اين خبر را مي دهد كه: «دين براي هدايت مختوم به كرامت آمده نه دخالت منتهي به كسالت». بديهي است اگر دين جنبه دخالت داشت، ديگر آدمي ميداني براي شكوفايي استعداد و هويدا ساختن توانايي هاي خود نداشت و اين باعث كسالت بود و در نتيجه اگر به قهر و عذاب گرفتار مي گشت؛ متهمي بي تقصير و اگر به پاداشي تكريم مي شد، عزيزي بي جهت بود. 
    بنابراين اگر معلم هدايت، كلام رشد و سعادت را هويدا سازد و دريافت كنندگان مختار باشند كه راه شكر يا چاه كفر را برگزينند، كرامت انساني از لئامت حيواني به روشني مشخص مي گردد و همين دليلي محكم براي پرده برداري از اين راز است كه چرا دين براي هدايت است نه دخالت ؟«انا هديناه السبيل اما شاكراً و اما كفورا» (انسان/3) 
    آري دنيا زندان نيست و خداي سبحان و انبيا و امامان الهي زندانبان نيستند و اگر در روايتي دنيا زندان مومن تعريف شده، اشاره به عمل زشت جمعي غافل مقصر دارد، نه اينكه حقيقت دنيا، زندان باشد. آري قرار بود روح آدمي بر اثر سجود ملائك خدايي تر شود، نه اينكه زميني گردد. زيرا همه اضلاع دنياي خلقت با هر آنچه كه در آن است براي آرام و سلامت زيستن انسان است. يعني انسان در محور كرامت باشد؛ زندگاني پيامبراني مانند داوود و سليمان و ... كه هم از نعمت دنيايي و هم از رستگاري آخرت بهره مند بودند، بيانگر همين معناي صحيح از زيستن است. حقيقتاً خداي سبحان، دنيا را چه در بعد مادي و چه در بعد معنوي براي آرامش و آسايش انسان قرار داد ولي روح بيمار مثل جسم بيمار از لطافت ها محروم است. 
    عطر و ادكلن هديه خوبي است ولي اگر اين هديه روح افزا را براي كسي كه به بيماري آسم، گرفتار است به عنوان هديه ببريم، براي او زجرآور است. نه اينكه ادكلن بد است، نه؛ جسم بيمار او از بهره مندي بوي خوش ادكلن در رنج است. به همين جهت است آنان كه روح و روان بيمار دارند از زندگي در مدار كرامت، گريزان و فراري اند و توان زيستن در مكتب تعاليم معلمان كرامت را ندارند و از زيستن در متن كرامت و حتي همزيستي با كريمان در رنج و عذابند. 
    حضرت زهرا (س) معلمه بزرگ كرامت است. زندگاني حضرتش در همه اضلاع، تعليمي شگرف از كرامت انساني است. اسماء و القاب آن حضرت، خبر از روح بلند و محتواي عميق شخصيت كرامت پرور آن بزرگوار مي دهد. حقيقتاً براي رسيدن به هدف خلقت يعني كرامت انساني، تامل و تاسي در اسماء حضرت و پيامي كه در آنها نهفته است به تنهايي براي سعادتمند شدن كافي است. يكي از اسماء حضرت، مباركه است، يعني او محور بركت است و لذا در روايت داريم در خانه اي كه فاطمه نامي وجود دارد فقر ورود ندارد. 
    اسم (مباركه) مي آموزاند كه انسان بايد تلاش كند تا براي خود و همنوعانش مدار و اساس بركت باشد نه محور شرارت. آري زن براي شوهرش و شوهر براي همسرش، والدين براي فرزندان و فرزندان براي اوليا، شاگرد براي معلم و معلم براي شاگرد، فروشنده براي خريدار و خريدار براي فروشنده و ... همه و همه بايد بركت باشند. 
    پيامبر اكرم (ص) فرمودند: زني كه وسايل منزل شوهرش را مرتب نمايد، خداوند عذاب را از او برمي دارد (امالي شيخ طوسي ص 618) و همچنين فرمودند: زني كه در برابر درشت گويي شوهرش، ادب و صبر پيشه سازد براي هر كلمه اي كه مي شنود، ثواب روزه داران و مجاهدان برگزيده برايش ثبت مي گردد (مستدرك الوسايل ج 14 ص 245). 
    اين دو روايت روشن مي سازد كه انسان مي تواند براي بدترين ها هم مايه بركت باشد و از بدترين ها هم براي خود كرامت بسازد. 
    به اين روايت توجه كنيد: زني به محضر پيامبر آمد و گفت: با اينكه شوهرم هيچگونه آزاري نمي دهد ولي ميل دارم از او طلاق بگيرم و مي خواهم شما طلاق را جاري سازيد، من حاضرم مهر خود را به او ببخشم و حتي مالي هم اضافه بپردازم تا از وي جدا شوم. پيامبر اكرم (ص) روي خود را از آن زن گردانيد و فرمود: زني كه قدم برمي دارد براي جدايي از شوهر با اينكه در منزل او تامين جاني و مالي دارد؛ در نزد خدا و رسولش از لاشه گنديده و متعفن و كرم گذارده حيوان، پست تر است (مكارم الاخلاق ج 1 ص 463). امام حسين (ع) فرمودند: مردي كه بي جهت زنش را طلاق دهد او با گناه قاتل مادر ما وارد محشر مي شود (كنزالاعمال ج 8 ص 105) 
    ببينيد، چون طلاق، فروريزنده كرامت كانون خانواده است رسول اكرم (ص) و امام حسين (ع) چگونه با آن برخورد مي كنند، زيرا انسان بايد مايه بركت باشد نه پايه هلاكت. 
    يكي ديگر از اسماء حضرت ، «راضيه» است. اين اسم مقدس اين پيام را دارد كه انسان بايد بر اين اصل حركت كند كه حق خدا و بندگان را ادا كند. آن گاه انسان به مرتبت كرامت مي رسد كه ديني برگردن نداشته و كسي از او به حق شاكي نباشد. 
    پيامبر اكرم (ص) به دخترش فرمود: اگر از دنيا بروي و من مرگت را درك كنم و بدانم شوهرت از تو راضي نبوده، بر پيكرت نماز نمي خوانم (مستدرك عوالم، ج1، ص 524). و فرموده: زني كه از شوهر خود دوري كند و از او تمكين نكند، عباداتش باطل و خداوند او را با فرعون و قارون در جهنم عذاب مي كند (من لايحضره الفقيه، ج1، ص 36 و مكارم الاخلاق، ج1، ص 441) و همچنين فرمودند: مردي كه زن خود را بيازارد و زن با شكايت از شوهر وارد محشر شود من در قيامت، خصم آن مرد هستم. به راستي اگر انسانها بر اين معنا تلاش كنند كه حقوق هم را ادا نمايند و از يكديگر راضي باشند، انصافاً دنياي ما چه دنيايي مي شد؟! 
    «صديقه» يكي ديگر از اسماء مقدس آن حضرت است. اگر همه مردمان، رفتار و گفتار با صداقت داشتند، آيا انسان چيزي به نام مشكل مي ساخت. درد انسان اين است كه از صداقت فرار كرده است و اصرار دارد كارهاي خود را با دروغ، پيش ببرد؛ با اينكه مي بيند نجات در صداقت و هلاكت در دروغ است. 
    پيامبر اكرم (ص) فرمود: زني كه بخواهد به وسيله سحر و جادو، اخلاق شوهرش را برگرداند، خود را به نجاستي آلوده كرده كه با آب درياها هم پاك نمي شود (من لايحضره الفقيه، ج3، ص 282). و در جايي ديگر فرمودند: پدري كه در غياب دامادش، شكايت دختر خود از شوهرش را بشنود و به او پناه دهد و از رفتن او به خانه شوهرش جلوگيري كند مورد لعن من و فرشتگان الهي است و اين نشان مي دهد آنان از اصالت خانوادگي محرومند (الغدير، ج3، ص24). پس نام «صديقه» خبر از اين درس از كتاب كرامت انساني مي دهد كه بايد در همه حال صادقانه رفتار كرد. 
    «طاهره» نام ديگر حضرت فاطمه (س) است. امام باقر(ع) فرمود: مادر ما طاهره است يعني از هر دنائت و پليدي دور است. با اين اسم، حضرت به ما تعليم مي دهد، انسان سعادتمند كسي است كه از هر زشتي و پليدي دوري كند. هرچه كه كرامت و شرافت انسان را خدشه دار مي كند بايد از آن فرار كرد و اين مهم براي همگان چون وجود خورشيد ثابت است. همانطور كه جسم آدمي از كثافات متنفر است، روح انسان هم از پلشتي ها بيزار است. 
    «حانيه» يعني آنكه نسبت به همه دلسوز است خاصه نسبت به فرزندانش؛ و حضرت زهرا (س) را حانيه ناميدند، زيرا دلسوز همه بود. امام مجتبي (ع) مي فرمايد: در شب جمعه ديدم از ابتداي شب تا اذان صبح، مادرم اشك ريخت و عبادت كرد اما مرتباً ديگران را دعا نمود؛ عرض كردم خودتان چه؟ فرمود: الجار ثم الدار. چقدر زندگي زيبا بود اگر هم مانند حضرت زهرا (س) به يكديگر مهر مي ورزيدند و در مقام شادي و خشم، محبتشان را از يكديگر دريغ نمي كردند! 
    و «محدثه» نام ديگري از ميان اسماء آسماني حضرت زهرا (س) است و اين نام بيان مي كند كه انسان بايد هميشه و در همه حال به منبع فيض و درياي كرامت الهي متصل باشد تا گرفتار چاه شيطان نگردد و با بهره مندي از اشارت و هدايت آسمانيان، مسير سعادت را بپيمايد تا به كرامت مطلق رسيده و رستگار گردد. سلام و درود خدا بر معلمه بزرگ كرامت، فاطمه زهرا (س). 
    سيدحسين خادميان نوش آبادي

 روزنامه ايران، شماره 4234 به تاريخ 24/3/88، صفحه 16 (زلال)